Σάββατο, 14 Δεκεμβρίου 2019

ΔΙΛΟΦΟ ΖΑΓΟΡΙΟΥ: Ο παραδοσιακός οικισμός στο κεντρικό Ζαγόρι

Μέσα στο χωριό υπάρχει απαγόρευση διέλευσης αυτοκινήτων, ενώ εκεί βρίσκεται το αρχοντικό Μακρόπουλου…
Το Δίλοφο είναι ορεινό χωριό που ανήκει στο συγκρότημα των Ζαγοροχωρίων. Είναι χτισμένο σε υψόμετρο περίπου 900 μέτρων στις πλαγιές της Τύμφης και απέχει 32 χιλιόμετρα από την πόλη των Ιωαννίνων. Παλαιότερη ονομασία  του χωριού μέχρι το 1920 ήταν Σοποτσέλι, όνομα το οποίο στα σλάβικα και βλάχικα σημαίνει “τόπος με πολλά νερά”. Μέσα στο χωριό υπάρχει ...
απαγόρευση διέλευσης των αυτοκινήτων, ενώ ο οικισμός έχει χαρακτηριστεί ως παραδοσιακός και διατηρητέος. Για το λόγο αυτό, επιτρέπονται μόνο αναστηλώσεις και ανακατασκευές παλαιών κτισμάτων. Το Δίλοφο είναι από τα καλύτερα διατηρημένα χωριά του Ζαγορίου. Είναι χτισμένο πάνω σε δύο λόφους, με μικρές σχετικά κλίσεις. Αναπτύσσεται γύρω από την κεντρική πλατεία (Μεσοχώρι), από όπου ξεκινούν ακτινωτά οι τρεις βασικοί πεζόδρομοι (καλντερίμια), που οδηγούν στις τρεις συνοικίες, Πάνω Μαχαλάς, Κάτω Μαχαλάς και Πέρα Μαχαλάς. Στα αξιοθέατά του περιλαμβάνονται πέτρινες βρύσες, λιθόστρωτα καλντερίμια, μικρά εκκλησάκια και αρχοντικά, ανάμεσα στα οποία βρίσκεται και  το αρχοντικό Μακρόπουλου με ύψος 13,5 μέτρα. Η παράδοση αναφέρει ότι κάποια αρχοντοπούλα από το κοντινό χωριό Κουκούλι παντρεύτηκε στο Δίλοφο, αλλά δεν μπορούσε να δει το χωριό της. Ο πλούσιος άντρας της, μη μπορώντας να βλέπει τη γυναίκα του στεναχωρημένη, έβαλε να χτίσουν το πανύψηλο σπίτι για να μπορεί να αγναντεύει το χωριό της. Στο Δίλοφο υπάρχουν περίπου εκατό αρχοντικά από τα οποία ελάχιστα κατοικούνται μόνιμα. Στο Μεσοχώρι υπάρχει η Αναγνωστοπούλειος Σχολή (Αρρεναγωγείο – Δημοτικό Σχολείο) που ιδρύθηκε το 1855, και πάνω από την εκκλησία υπήρχε το Παρθεναγωγείο. Σημαντικό μνημείο είναι και ο Ναός Κοίμησης της Θεοτόκου που χτίστηκε το 1850. Ο οικισμός χρονολογείται από το 540, όταν εισέβαλαν οι Σλάβοι στην Ήπειρο κι οι κάτοικοι του Πιτουρνίου μετοίκησαν στην περιοχή όπου βρίσκεται σήμερα το χωριό. Αργότερα, και οι κάτοικοι ενός άλλου κοντινού χωριού με το τότε όνομα Ζλάροβο μετακινήθηκαν στο Σοποτσέλι, ίσως το 1583.