Σάββατο, 9 Νοεμβρίου 2019

ΓΙΑΝΝΕΝΑ: Σπουδαία εκδήλωση για τις «Μεγάλες Σχολές των Ιωαννίνων και τον Ηπειρώτικο Ευεργετισμό»

Οι εφημερίδες «Το Βήμα», «ΤΑ ΝΕΑ» και ο Δήμος Ιωαννιτών διοργανώνουν μια σημαντική εκδήλωση-ομιλία με θέμα «Οι Μεγάλες Σχολές των Ιωαννίνων – Ο Προεπαναστατικός Διαφωτισμός και ο Ηπειρώτικος Ευεργετισμός», η οποία θα πραγματοποιηθεί τη Δευτέρα 11 Νοεμβρίου 2019 στις 19.30 στο Πνευματικό Κέντρο Ιωαννίνων (Αγίας Μαρίνας 55).Την εκδήλωση θα χαιρετίσει ο Πρόεδρος της Βουλής, κ. Κωνσταντίνος Τασούλας. Θα...
ακολουθήσει ομιλία του δημάρχου Ιωαννίνων, κ. Μωυσή Ελισάφ.Για τις «Μεγάλες Σχολές των Ιωαννίνων» και τον «Προεπαναστατικό Διαφωτισμό και τον Ηπειρώτικο Ευεργετισμό» θα μιλήσουν ο πρώην υπουργός κ. Αλέκος Παπαδόπουλος, ο καθηγητής και πρώην πρύτανης του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων κ. Γεώργιος Δ. Καψάλης και η προϊσταμένη Διεύθυνσης της Ζωσιμαίας Δημόσιας Κεντρικής Ιστορικής Βιβλιοθήκης Ιωαννίνων κυρία Βάγια Οικονομίδη. Την ομιλία θα προλογίσει και θα συντονίσει ο διευθυντής της εφημερίδας «Το Βήμα», κ. Αντώνης Καρακούσης.

Ο προεπαναστατικός διαφωτισμός και ο ηπειρωτικός ευεργετισμός
Η ηπειρώτικη ευποιία παραμένει μέχρι τις μέρες μας εμβληματική. Οι εθνικοί ευεργέτες με καταγωγή από την Ήπειρο, οι οποίοι ξενιτεύτηκαν και μεγαλούργησαν στα πέρατα της Γης, δεν ξέχασαν ποτέ την πατρίδα τους. Συνέβαλαν στην ανέγερση σχολείων, νοσοκομείων, ναών, εθνικών σταδίων, ίδρυσαν τράπεζες και κοινωφελή ιδρύματα και στήριξαν ανήμπορους. Το έργο τους το αντιλαμβάνεται κανείς σε μια απλή βόλτα στο κέντρο της Αθήνας.Μπορεί κανείς να αναλογιστεί πώς θα ήταν η εικόνα της πρωτεύουσας της χώρας μας δίχως το Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο, την Ακαδημία, το Οφθαλμιατρείο, το Αρσάκειο, το κεντρικό κτίριο της Εθνικής Τράπεζας, το Ζάππειο Μέγαρο, το Πολυτεχνείο, τη Ριζάρειο Σχολή, τη Μητρόπολη Αθηνών και άλλα εμβληματικά κτίσματα;
Η ανέγερση κάθε μεγάλου κτιρίου στην Αθήνα αποτέλεσε έργο και πρωτοβουλία της ηπειρώτικης ευποιίας, με τα ονόματα, μεταξύ άλλων, των αδελφών Ζωσιμά, Γεωργίου Αβέρωφ, Απόστολου Αρσάκη, Ιωάννη Γεννάδιου, Ιωάννη Δομπόλη, Ευαγγέλη και Κωνσταντίνου Ζάππα, Χρηστάκη Ζωγράφου, Ζώη Καπλάνη, Σίμωνος και Λάμπρου Μαρούτση, Βασιλείου Μελά, Ιωάννη Μπάγκα, Μάνθου και Γεωργίου Ριζάρη, Γεωργίου και Σίμωνος Σίνα, Γεωργίου Σταύρου, Νικολάου Στουρνάρη, Μιχαήλ Τοσίτσα, Γεωργίου Χατζηκώστα να μένουν χαραγμένα στην Ιστορία του ελληνικού κράτους.
Η Ήπειρος και η Δυτική Μακεδονία, όπου δημιουργήθηκαν εστίες υποδοχής του Διαφωτισμού, βρίσκονταν από πολιτική σκοπιά στην καρδιά της οθωμανικής επικράτειας στα Βαλκάνια. Το κοινό στοιχείο αυτών των διαφορετικών πολιτικά περιοχών ήταν η απόστασή τους τόσο από την έδρα της οθωμανικής εξουσίας όσο και από το Πατριαρχείο, το οποίο αποτελούσε τον εκφραστή της ιδεολογικής νομιμότητας για τους ορθόδοξους πληθυσμούς της Αυτοκρατορίας. Η απόσταση στο χώρο, ωστόσο, αποτελούσε μεν αναγκαία γεωγραφική προϋπόθεση για την επιβίωση, αλλά όχι και επαρκή συνθήκη για την αρχική εμφάνιση του Διαφωτισμού. Την προϋπόθεση αυτή πληρούσε ένας άλλος γεωγραφικός παράγοντας, η γειτνίαση ή η πρόσβαση που διέθεταν αυτές οι περιοχές προς σημαντικά κέντρα του ευρωπαϊκού πολιτισμού:Τα Ιόνια νησιά και τα Ιωάννινα γειτόνευαν με την Ιταλία και διατηρούσαν ιδιαίτερους δεσμούς με τη Βενετία
Οι Παραδουνάβιες Ηγεμονίες συνδέονταν με την Αυστρία και τα Γερμανικά Κράτη και
Η Δυτική Μακεδονία επικοινωνούσε με την Κεντρική Ευρώπη μέσω των χερσαίων εμπορικών συναλλαγών που αναπτύχθηκαν το 18ο αιώνα.
Αυτοί οι δεσμοί, οικονομικοί, πολιτισμικοί και κοινωνικοί, και επιπλέον στην περίπτωση της Επτανήσου η πολιτική κυριαρχία μιας ευρωπαϊκής πολιτείας, δημιούργησαν τους διαύλους μέσω των οποίων οι επιδράσεις της ευρωπαϊκής σκέψης και οι ιδέες του Διαφωτισμού πέρασαν στον ελληνικό κόσμο.