Δευτέρα, 27 Ιουνίου 2016

Η Θάλασσα μέσα μας

Του Κώστα Παπαθεοδώρου

Προσπαθούσα να μετρήσω πόντο-πόντο τις 52 μονάδες του BREXIT και είναι αλήθεια ότι δεν έβρισκα λογική ή μαθηματική συνέπεια για αυτό που συνέβη την Πέμπτη στη Βρετανία
Για λόγους ιδιοσυγκρασίας απέρριπτα τις όποιες μαλακίες ακούγονται περί σατανικού σχεδίου διάλυσης της Ε.Ε. Οι συνομωσίες δεν εφευρέθηκαν για να αποδομήσουν τον ΣΥΡΙΖΑ ούτε φυσικά για να ακρωτηριάσουν την Ευρώπη. Είναι σύμφυτες με την πολιτική και η ίντριγκα, η δολοπλοκία, η ραδιουργία είναι ήδη αποτυπωμένες σε εικόνες της εποχής των σπηλαίων…Και ενώ λοιπόν αδυνατώ να εντοπίσω και να...
εστιάσω στα αίτια της άρνησης των- πράγματι- ιδιόρρυθμων Βρετανών, χτυπάει το τηλέφωνο και είναι ο Λάμπρος. Στο κλασικό ερώτημα για το «τι διάολο έγινε στη Γηραιά Αλβιόνα» την οποία γνωρίζει πολύ καλά λόγω της πολυετούς παραμονής του, η απάντηση που έρχεται είναι απλή, αληθινή, αποστομωτική: «Όπως και προηγουμένως οι Έλληνες, έτσι και οι Βρετανοί απέρριψαν τα σενάρια τρόμου και επέλεξαν την ελπίδα έστω και αν αυτή εκπορεύεται από πολιτικές καρικατούρες…».Τι μεγάλη αλήθεια! Γιατί όπως προηγουμένως στο ελληνικό δημοψήφισμα οι πολίτες επέλεξαν το φτιασιδωμένο και δημαγωγικό παλιό που όμως στα μάτια τους βολονταριστικά φαντάζει καινούργιο.Μπορεί -και πιθανότατα είναι- αλλά και στις δυο περιπτώσεις η καθεστηκυία πολιτική ηγεσία δεν έδινε ελπίδα. Πρόσφερε μόνο παρηγοριά. Και τα έκκεντρα ισχύος πρόβαλαν εικόνες αποκάλυψης!Τον τελευταίο μήνα η Βρετανία ταξίδευε στον αστερισμό του τρόμου. Τέτοια εκστρατεία χειραγώγησης της κοινής γνώμης δεν έχει ξανασυμβεί ποτέ στην ιστορία. Μόνο στην περίπτωση της Ελλάδας υπήρξε μια παρεμφερής- μικρότερης όμως έντασης- επιχείρηση…Η γνωστή και χιλιοφορεμένη αντίληψη των Chicago Boys (Μίλτος Φρίντμαν) περί κατατρομοκράτησης των λαών, την τελευταία στιγμή έγινε αντιληπτό ότι προκαλούσε αντίθετα από τα επιδιωκόμενα αποτελέσματα σε εκείνους που την επιστράτευσαν.Η φοβική προσέγγιση ήταν ένα στρατηγικό λάθος που εξόργισε και εκνεύρισε Έλληνες και -εν προκειμένω- Βρετανούς που χλεύασαν την καταστροφή και στράφηκαν μαζικά στην ουτοπική και απέλπιδα… ελπίδα!
Αυτό που βιώνει σήμερα η Ευρώπη είναι εφιάλτης. Αυτή η Ευρώπη δεν παρέχει καμία βεβαιότητα κοινής προοπτικής και ενιαίου μέλλοντος και έτσι οι λαοί επιστρέφουν στις έννοιες της ασφάλειας της εθνικής περιχαράκωσης και του φυλετικού απομονωτισμού…
Πέραν αυτού, το διαρκώς διευρυνόμενο χάσμα μεταξύ του δήθεν «τζίτζικα Νότου» και του «μυρμηγκιού Βορρά», προκαλεί εκατέρωθεν ρατσιστικά και διχαστικά συναισθήματα και ανακλαστικά.Αλλά από την άλλη, το ευρωπαϊκό εποικοδόμημα είναι θεμελιωμένο με το αίμα εκατομμυρίων νεκρών δεκάδων πολέμων. Και αναντίρρητα η Ε.Ε. αποτελεί ένα σπουδαίο επίτευγμα υπέρβασης των αντιθέσεων και ανώτερου πολιτισμού. Λαοί και κράτη που για αιώνες σφάζονταν σαν αρνιά το Πάσχα, έφτασαν να διαλέγονται στο ίδιο ευρωκοινοβούλιο και να συναλλάσσονται με κοινό νόμισμα…Ακούω και διαβάζω πολλούς και σχεδόν όλα για το μέλλον. Δεν νομίζω, ή δεν θέλω να πιστεύω, ότι είναι το τέλος. Πιθανότατα είναι η αρχή του τέλους των παθογενειών.Αναμφίβολα, είναι μια επικίνδυνη στροφή και επειδή υπάρχουν- ή θα εφευρεθούν- άνθρωποι που μπορούν να προσαρμόσουν την ιστορία στην πραγματικότητα, το πιθανότερο είναι ότι ουσιαστικά δεν θα διαταραχθεί ούτε και, φυσικά, θα διαρραγεί η σχέση της Βρετανίας με την Ευρώπη.Άλλωστε, αυτό εν είναι ξένο προς την ιστορία της Ευρώπης. Αποτελεί κομμάτι της ιστορίας της. Για παράδειγμα το Στρασβούργο, έδρα του Συμβουλίου της Ευρώπης και του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, αποτελεί ένα μωσαϊκό γαλλικών και γερμανικών στοιχείων, ενώ η πόλη θεωρείται γέφυρα της ενότητας μεταξύ της σύγχρονης Γαλλίας και Γερμανίας. Το 1940 εκεί που τώρα διέρχονται σύγχρονοι αυτοκινητόδρομοι που καταργούν τα εθνικά σύνορα, μόλις πριν μερικές δεκαετίες γινόντουσαν οι φονικότερες μάχες των δύο παγκοσμίων πολέμων…
Και η σημερινή υπεραντίδραση εκπροσώπων θεσμικών οργάνων της Ε.Ε. αλλά και της πολιτικής ηγεσίας της Γερμανίας, υποδηλώνουν το άγχος και την αμηχανία τους έναντι των εξελίξεων…Αλλά πάλι, εκείνο που προκαλεί εντύπωση είναι ο διάχυτος πανικός που έχει καταλάβει την πολιτική ηγεσία και την οικονομική ελίτ της Ελλάδας λόγω της επιλογής εξόδου των Βρετανών. Μέχρι και τον Πρωθυπουργό που θα διέγραφε μονοκοντυλιά τα μνημόνια, άκουσα να υπεραμύνεται του ευρωπαϊκού μονόδρομου της χώρας…
Μια λογική εικασία προβολής των παρενεργειών του BREXIT στην Ελλάδα είναι η προδιαγεγραμμένη αστοχία της ακολουθούμενης πολιτικής. Και επειδή ιστορικά οι Έλληνες ποτέ δεν αποτυγχάνουν αλλά υποκύπτουν μαχόμενοι μέχρις εσχάτων επί των τειχών, ένεκα συνωμοσιών και προδοσιών, επινοήθηκε για πρακτικούς λόγους η ανοικτή… κερκόπορτα! Ας μην σπεύδουν λοιπόν οι λογής Κασσάνδρες να προλογίζουν το τέλος της ιστορίας, τη στιγμή μάλιστα που το ευρωπαϊκό ιερατείο επικροτεί τις σταχανοφιστικές επιδόσεις τους που ναι μεν ικανοποιούν τις ανεδαφικές και καταστρεπτικές απαιτήσεις του, όμως διαλύουν και κονιορτοποιούν τις ελάχιστες εναπομείνασες κοινωνικές και παραγωγικές δομές της χώρας…Φτάνει πια με τον τρόμο. Είναι ήδη Τετάρτη και η γη συνεχίζει να γυρίζει και ο ήλιος να βγαίνει από την ανατολή!Η ελπίδα είναι ο ιμάντας της ιστορίας. Και σε αυτή την προεκλογική περίοδο η ελπίδα πέθανε πρώτη. Οι καμπάνιες ήταν αμήχανες και επειδή ο πολιτικός λόγος ακουγόταν σαν ξερόβηχας, οι βρετανοί, όπως προηγουμένως και οι Έλληνες- ίσως αργότερα και άλλοι λαοί-άδειασαν τις πλατείες και υπέκυψαν στον λαϊκισμό και την ξενοφοβία.«Ελεύθεροι λαοί σε ελεύθερες χώρες», είναι το πανέξυπνο κλισέ της Μαρί Λεπέν που επελαύνει προς τη γαλλική προεδρία…Χρόνια τώρα, η Ευρώπη πορεύονταν χωρίς ελπίδα και- μοιραία- οι λαοί της αποστρέφονται πια τον τρόμο και την υστερία! Φαντάζει μίζερο, κυνικό, καταστρεπτικό. Όμως πολλοί έχουν άλλη γνώμη. Επιλέγουν να πορευτούν σε κινούμενη άμμο, παρά να κρύβονται στα έγκατα των σπηλαίων! Προτιμούν να εισπνέουν τον αέρα της ελευθερίας αντί να μασούν χώμα.Όλη η Ευρώπη φαντάζει πια «ανοχύρωτη πόλη» όπου αντί για συντρίμμια υπάρχει μια κοινωνία που δεν αναπνέει πια.
Το μέλλον, το ευοίωνο μέλλον που πρόσφερε κάποτε ως όραμα η Ε.Ε. ξεμακραίνει και η ελπίδα θαμπώνει. Όλοι οι λαοί, όλοι οι άνθρωποι στωικά μετρούν πια, πόσες φορές έχουμε «γυρίσει» σελίδες και πόσες «καινούργιες» μέρες ξημέρωσαν…Το βιβλίο και ο χρόνος είναι πάντα ίδια. Οι εικόνες και τα πρόσωπα αλλάζουν. Και σε ότι αφορά την Ελλάδα, τα success story μας κόστισαν πάνω από 300 δις ευρώ. Με τόσα λεφτά οι Βρετανοί θεώρησαν ότι μπορούν να ξαναχτίσουν την αυτοκρατορία τους. Εμείς ούτε καν την αλήθεια μας δεν αγοράσαμε…Η Ελλάδα με το απαξιωμένο σύστημα υγείας, την κατακερματισμένη παιδεία το ανύπαρκτο «δίχτυ κοινωνικής προστασίας» έχει λόγο να παλέψει, έχει υποχρέωση να μείνει όρθια και να ισοπεδώσει το φόβο με την ελπίδα. Μόνον τότε μπορεί να εισέλθει νικήτρια στην «ανοχύρωτη πόλη». Μόνον όταν πάψει να ζει με το φόβο των μνημονίων, τον πανικό των δόσεων , την υστερία της σωτηρίας των τραπεζών…«Αν μπορείς κοίταξε τον φόβο κατάματα και ο φόβος θα φοβηθεί και θα φύγει». Ο Καζαντζάκης το είπε…